BİLGİ TALEP FORMU

SOL KLARNET WORKSHOPLARI

Sol Klarnet, nefesli çalgılar ailesinin ülkemizdeki en popüler enstrümanlarından biridir. Müziğimizdeki yaygın olarak kullanımı, ilk kez ülkemize geldiği Osmanlı son dönemine rastlayan klarnetin, Türk Müziği içindeki yeri, Batı müziğindeki si bemol klarnetten farklı olarak sol klarnetin öne çıkmasını sağladı. Dinleyenleri etkisi altında bırakan, ustaların ‘Aşk olmadan çalınmaz’ ifadelerini kullandıkları sol klarnete olan ilgi her geçen gün artarak devam ediyor. Ezgican Sanat Merkezimiz bünyesindeki workshoplar, atölye çalışmaları, sol klarnet sanatçıları eşliğinde düzenlenen etkinliklerle klarnete ilgi duyanları, klarnet çalmayı öğrenmek isteyenleri bir araya getiriyor.

Sol Klarnet Nedir?

Sol klarnet ya da ülkemizdeki yaygın adıyla gırnata, Türk Müziğinin icrasında kullanılan klarnet türüdür. Klarnetin popüler iki türü bulunur. Bunların ilki si bemol klarnet, ikincisi ise sol klarnettir.

Sol Klarnet ve Si Bemol Klarnet Arasındaki Farklar Neler?

Dinleyenler için olmasa da klarnet çalmayı öğrenmek isteyenlerin karşılaştıkları ilk konu, hangi klarnet türünü çalmaları gerektiğidir. Çünkü sol klarnet ve si bemol klarnet gerek kullanıldıkları müzik türü ve gerekse çıkardıkları tını itibariyle birbirinden farklıdır. Tercihteki ilk konunun şüphesiz müzik türü olduğunu söyleyebiliriz.

Si bemol olarak adlandırılan klarnet, daha çok Batı müziğinin icrasında kendine yer bulur. Sol klarnet ise Türk Müziğini temsil eder. Bu durum, kullanımındaki kolaylıklar nedeniyle bir ayrımdır. Türk müziğinde sol klarnetin kullanımı si bemol klarnete göre çok büyük avantaj sağlar. Bu nedenle icra etmeyi düşündüğünüz müzik türüne göre klarnet seçmeniz ve bu doğrultuda kendinizi geliştirmeniz daha iyi sonuçlar almanızı sağlayacaktır.

Müzik türündeki farklılıkların yanı sıra, her iki klarnet türünün yapısal olarak da farklılıkları bulunur. Gırnata ya da sol klarnet, si bemol klarnete oranla boyutları daha uzun bir çalgıdır. Klarnetlerin perde ve mandallarının sıralanışında da farklılıklar bulunur. Gırnata da boş üflediğinizde ‘re’ notasını duyarken, si bemol klarnet boş üflendiğinde ‘fa’ notası elde edersiniz.

Her iki klarnet türünün en belirgin farkını çıkardıkları seslerde görürüz. Si bemol klarnet, daha ince ve tiz bir sese sahiptir. Sol klarnet ise daha dolgun, net ve geçişleri daha belirgin bir tınıya sahiptir. Sol klarneti si bemol klarnetin bir buçuk ses kalını olarak düşünebilirsiniz.

Sol Klarnet Nasıl Çalınır?

Ülkemizde yaygın üflemeli çalgıların başında yer alan sol klarneti çalmayı öğrenmek isteyenlerin yapmaları gereken ilk iş; temel nota bilgisine sahip olmak ve aynı zamanda iyi bir müzik kulağında sahip olmaktır. İyi bir müzik kulağına sahip olmak doğuştan getirilen bir yetenektir. Ancak yapılacak egzersizler ve çalışmalarla herkes müzik kulağına sahip olabilir.

Temel nota bilgisi, müziğin bir anlamda teorisidir. Teoriye sahip olunduktan sonraki aşama, enstrümanın tanınması, duruş ve tutuş pozisyonlarının edinilmesidir. Klarnet birbirine eklenen 7 bölümden oluşan üflemeli bir çalgıdır. Bu bölümler sırasıyla;

Ağızlık: Sol klarnetten ses elde edebilmek için üflenen bölüm ağızlık olarak adlandırılır. Ağızlığa üflenen hava klarnetten dışarı çıkar ve belirli bir frekans aralığındaki ses duyulur. Kamış: Ağızlığa üflendiğinde enstrümanın ses çıkarabilmesi için ince bir katmana sahip ahşap bir aparat bulunur. Benzer türlerinin hemen hemen tüm nefesli çalgılarda bulunduğunu söyleyebileceğimiz kamış, ağızlıktan üflenen havadan istenen yumuşaklıkta ya da sertlikte sesin elde edilebilmesini sağlar.

Bilezik: Ağızlığın içindeki kamışın sabitlenmesi için kullanılan metal, bilezik olarak adlandırılır. Sesin alınabilmesi için kamışın ağızlıkta sabit durması gerekir.

Baril: Müzik aletlerinin büyük çoğunluğu akort edilen enstrümanlardır. Üflemeli çalgılar içinde akort gerektirmeyen klarnetin diğer enstrümanlarla uyumlu ses üretebilmesi için çok ince bir ayarlama gerekebilir. Burada baril adı verilen bölüm, klarnette ince ayarların yapılmasına imkan sağlayan bölümüdür.

Üst Bölge: Baril bölümünün altında, sol elin perdeler üzerinde hareket ettiği bölüme üst bölge adı verilir. Dört adet boşluk ve bu boşlukların üzerinde yüzük ve yüzüklerin etrafında yine metalden imal edilen perdeler yer alır.

Alt Bölge: Klarnette sağ elin kullanıldığı ve üst bölgeden farklı olarak 3 boşluk, yüzükler ve metal perdelerin yer aldığı kısımdır.

Kalak: Klarnetin en alt bölümüdür. Ses ağızlıktan başlayarak tüm bölümleri geçer ve son olarak kalak bölümünden dışarıya çıkar.

Sol klarnetin ve klarnetten sesin nasıl elde edileceği becerilerine sahip olunduktan sonra, sıra klarneti doğru pozisyonda tutmak ve tüm üflemeli çalgılarda olduğu gibi üfleme pratiklerinin yapılması gerekir. Yapılacak olan pratiklere nota bilgisi de aktarılarak, istenen notalar klarnetten elde edilebilir.

Sol Klarnet Çalmak Zor mu?

Yaygın olarak kullanılan si bemol ve sol klarnet, her müzik aletinde olduğu gibi öğrenilmesi emek ve sabır gerektiren enstrümanlardır. Sanat merkezimizde katılabileceğiniz atölye çalışmaları ile kısa sürede klarnet hakkında detaylı bilgiler edinebilir, temel nota bilgisine sahip olarak bu enstrümanı çalmayı öğrenebilirsiniz. Seviyenize uygun olarak düzenlenen workshoplar ve çalışma gruplarına katılarak, çok daha fazla pratik ve uygulama imkanı bulabilirsiniz.

ESM'DEN GÖRÜNTÜLER